Быраҕыллан сытар буоллаҕына…

tol30-02 копия

Россия бырабыыталыстыбатын 1 №-дээх уурааҕынан ыстараап кээмэйэ хас эмэ бүк үрдээтэ.

Тыа хаһаайыстыбатын сирдэрин туһаныыга таһаарыллар административнай кэһиилэр ыстарааптарын саҥа кээмэйэ бигэргэннэ.
Сокуоҥҥа уларытыылар

Сир – судаарыстыба сүрүн баайа. Дойду үрдүкү салалтата кэнники сылларга сири-уоту көдьүүстээхтик туһаныыга болҕомтотун күүскэ уурда. Онон, былырыын уонна быйыл сиргэ уонна сири туһаныыга сыһыаннаах федеральнай сокуоннарга элбэх уларыйыы киллэрилиннэ. Сири аналынан уонна көдьүүстээхтик туһаммат дьоҥҥо, тэрилтэлэргэ ыстараап кээмэйэ чопчуланна, үрдээтэ.
Бу сылга киирэн баран тохсунньу 2 күнүгэр РФ бырабыыталыстыбатын 1 №-дээх уурааҕынан сири кэтээн көрөр федеральнай уорганнар боломуочуйалара саҥаттан чуолкайданна уонна бэрээдэктэннэ. Онон «Тыа хаһаайыстыбатын сирдэрин эргиирин туһунан» федеральнай сокуонунан салайтаран, тыа хаһаайыстыбатын сирдэрин Ветеринарнай уонна фитосанитарнай надзор федеральнай сулууспатын, дьон-сэргэ судургутук ааттыырынан, «Россельхознадзор» Саха Өрөспүүбүлүкэтинээҕи управлениета хонтуруоллуур, көрөр-истэр буолла. Атыннык эттэххэ, тыа хаһаайыстыбатын тэрилтэлэрин, ТХПК-лар, бааһынай хаһаайыстыбалар, муниципальнай тэриллиилэр сирдэрин уонна тыа хаһаайыстыбатын сиригэр өлүү сирдээх (учаастактаах) биирдиилээн чааһынай дьону бэрэбиэркэлиир.

Маннык түбэлтэ үөскүөн сөп

Арай, «Чэчир» бааһынай хаһаайыстыба биир гектардаах хортуоппуйун бааһынатын быйаҥнаах араҥата лаппа дьадайбыт, фосфор уонна калий курдук эттиктэрэ быста аҕыйаабыт буоллун. Бэрэбиэркэни ыыппыт «Россельхознадзор» управлениетын Саха сиринээҕи салаатын инспиэктэрэ Административнай кэһиилэр кодекстарын 8.7-с ыстатыйатын 2-с чааһынан, хаһаайыстыба баһылыгын административнай миэрэҕэ тардан, 50 тыһ. солк. ыстараабы төлүүргэ модьуйар. Итиэннэ уоҕурдуу киллэрэн, сир быйаҥнаах араҥатын чөлүгэр түһэрэр үлэни тэрийэн ыытарга биир сылы болдьуур. Эһиилигэр кэлэн эмиэ бэрэбиэркэ ыытар уонна көннөрүнэр үлэ барбатах түбэлтэтигэр, 19-с ыстатыйа 25-с чааһыгар олоҕуран 30 тыһ. солк. ыстараабы түһэрэр уонна өссө биир сылы биэрэр. Өскөтүн ити кэм иһигэр туох да дьаһал ылыллыбатаҕына, 70 тыһ. солк ыстараап түһэриллэр. Суоттаан көрдөххө, бааһынай хаһаайыстыба баһылыга биир кэһии иһин 150 тыһ. солкуобайдаах ыстараабы сүктэ. Итиннэ өссө сир уоҕун чөлүгэр түһэрэргэ төһө үп-харчы барарын эбэн кэбиһиҥ.

Сир байытыллыахтаах

Сири киртитии, кини быйаҥнаах араҥатын дьадатыы, дьүдьэтии саха киһитин сиэригэр-майгытыгар да сөп түбэспэт уонна сокуонунан сиэрдээхтик бобуллар.
Куораттарга, сорох улуустар кииннэригэр саас-сайын массыынанан тиэйэ сылдьан, даачалаахтарга хара буору сыҥалыыллар. Сорох эргиэмсиктэр хара буору эрэ буолбакка, сир кырсын түөрэн атыылыыллар. Бу айылҕаҕа төһөлөөх хоромньуну оҥорорун туһунан өйдөтөр үлэни биһиги мэлдьи ыытабыт итиэннэ буруйдаахтары эппиэккэ тардан, кырыстаах араҥалара түөрүллүбүт учаастактары чөлүгэр түһэртэрэбит. Буруй бу көрүҥэр ыстараап кээмэйэ 50 тыһ. солк. диэри үрдэтилиннэ, онон сир кырсын түөрэн атыылыырга суудайааччы аҕыйыырыгар эрэл үөскээтэ.
Сир байытыллар, уоҕурдуллар эрэ буоллаҕына, көдьүүстээхтик туһаныллар, үрдүк үүнүүнү биэрэр. Ол иһин, хаһаайыстыбалар сирдэрин, бааһыналарын сатаатар биэс-сэттэ сылга биирдэ анаалыстатан, ханнык эттиктэр тиийбэттэрин уонна ону тугунан, ханнык уоҕурдуунан ситэрэри быһаартарыахтаахтар. Сирдээх хаһаайын онон сирдэтэн сирин быйаҥнаах араҥатын байытар үлэни тэрийэн ыытыахтаах. Оттон нэһилиэк олохтоохторо, чааһынай дьон, биирдиилээн сүүрэ сылдьыбакка, олохтоох дьаһалта нөҥүө кииннээн сайаапка түһэрэллэрэ көдьүүстээх буолуоҕа.
Тыа сирин олохтоохторо! Иитиллэн олорор Ийэ сиргитигэр харыстабыллаахтык сыһыаннаһыҥ, байытан көдьүүстээхтик туһаныҥ уонна барыһы ылан, сыраҕытын тилиннэрэр курдук дьаһаныҥ.

Максим АФАНАСЬЕВ,
«Россельхознадзор» управлениетын Саха сиринээҕи салаатын сири судаарыстыбаннай
кэтээн көрүү отделын
начальнигын солбуйааччы.

Болҕойуҥ!

2015 с. кулун тутар 20 күнүттэн Административнай кэһиилэр кодекстарын 8.7 ыстатыйатынан ыстарааптар кээмэйдэрэ хас эмэ бүк үрдээтэ.

Холобур, сир учаастагын алдьатан баран чөлүгэр түһэрбэтэх дьоҥҥо ыстараап урут 1 — 1,5 тыһ. солк. буоллаҕына, билигин 20 — 50 тыһ. солк. буолла. Салгыы ыстарааптар саҥа олохтоммут кээмэйдэрин билсиҥ.
1. Административнай кэһиилэр кодекстарын 8.7 ыстатыйатын 1-кы чааһын быһыытынан, сир учаастагын алдьатан (сир кырсын хастаан ылан, бөҕүрдэн уонна сыыһырдан, араас химикаттарынан сүһүрдэн…) баран, чөлүгэр түһэрбэтэххэ, ыстараап кээмэйэ:
а). Биирдиилээн дьоҥҥо 20 – 50 тыһ. солк.
б). Дуоһунастаах сирэйдэргэ (ол иһигэр бааһынай хаһаайыстыбаларга) 50 – 100 тыһ. солк.
в). Юридическай сирэйдэргэ (ол иһигэр ТХПК-ларга) 400 – 700 тыһ. солк.
2. Бу ыстатыйа 2-с чааһын быһыытынан, сыыһа дьаһал түмүгэр сир хаачыстыбаннай көрдөрүүлэрин мөлтөтөр түгэҥҥэ (сир уоҕа таҕыстаҕына, туһалаах эттиктэрин саппаастара аҕыйаатаҕына эбэтэр нуорманы таһынан элбээтэҕинэ, ууттан уонна тыалтан сир үрүт араҥата эмсэҕэлээтэҕинэ) түһэриллэр ыстараап:
а). Биирдиилээн дьоҥҥо 20 – 50 тыһ. солк.
б). Дуоһунастаах сирэйдэргэ (ол иһигэр бааһынай хаһаайыстыбаларга) 50 – 100 тыһ. солк.
в). Юридическай сирэйдэргэ (ол иһигэр ТХПК-ларга) 400 – 700 тыһ. солк.
3. Тыа хаһаайыстыбатын сирдэригэр тахсыбыт административнай кэһиини ыйыллыбыт болдьоҕор туораппатах дьон, тэрилтэ салайааччылара Административнай кэһиилэр кодекстарын 19-с ыстатыйатын 25-с чааһын быһыытынан ыстарааптаналлар:
а). Биирдиилээн дьон 10 – 20 тыһ. солк.
б). Дуоһунастаах сирэйдэр (ол иһигэр бааһынай хаһаайыстыбалар) 30 – 50 тыһ. солк., эбэтэр үс сылга диэри идэлэригэр сөбө суохтарынан ааҕыллаллар.
в). Юридическай сирэйдэр (ол иһигэр ТХПК-лар) 100 – 200 тыһ. солк.
4. Административнай кэһиилэр кодекстарын 19-с ыстатыйатын 26-с чааһын быһыытынан, биир сыл иһигэр ыйыллыбыт болдьоххо административнай кэһиини туораппатахтарга ыстараап кээмэйэ:
а). Биирдиилээн дьоҥҥо 30 – 50 тыһ. солк.
б). Дуоһунастаах сирэйдэргэ (ол иһигэр бааһынай хаһаайыстыбаларга) 70 – 100 тыһ. солк., эбэтэр үс сыл устата идэлэригэр сөп түбэспэттэринэн быһаарыллар.
в). Юридическай сирэйдэргэ (ол иһигэр ТХПК-ларга) 200 – 300 тыһ. солк.

One comment

  • Надо организовать помощь тем, кто хочет заняться переработкой отходов животноводства, наукой давно доказано, что самым эффективным и образующим чернозём удобрением является навоз переработанный в Биореакторе. Одними штрафами не обойтись.
    Технология изготовления инновационного Биореактора предельно проста, организовать серийное производство в Якутии, вполне возможно. По вопросам, пишите в почту