Category Archives: Алаһа

Кыттыһар – кыайыылаах

WhatsApp Image 2016-09-21 at 06.58.56

“Тыа сирин бигэтик сайыннарыы” тус сыаллаах федеральнай бырагыраама үбүгэр элбэх хайысхалаах үлэ ыытыллар. Ыал дьиэтиттэн саҕалаан балыыһаҕа, оскуолаҕа тиийэ тутуллар. Быйыл өрөспүүбүлүкэбит кыттыгас үбүлэһэр бырагырааматын сүнньүнэн төһө-хачча кээмэйдээх үлэ оҥоһуллар туруктааҕын туһунан Тыа хаһаайыстыбатын уонна ас-үөл бэлиитикэтин министиэристибэтин тыа сирин сайыннарыыга департаменын салайааччы Николай Петровтуун кэпсэттибит. — Этэргэ дылы, куоракка даҕаны, тыаҕа даҕаны бэйэ бас билэр олорор дьиэлэниитэ — тыын […]

Read more

Ипотека — саҥа дьиэлэнэр судургу суол

20160716_201741

Тыа сиригэр кэтэх (чааһынай) олорор дьиэни чэпчэки бырыһыаннаах ипотека көмөтүнэн туттар кыах үөскээтэ. Хайа дьоллоох оннук кирэдьииккэ тиксиэн сөбүй? Ол туһунан мантан аллара сиһилии билсиҥ. Максим Иванов, «ИЖС Ипотека» ХЭУо генеральнай дириэктэрэ: «Саха сиригэр кэтэх дьиэни баан нөҥүө ипотека үбүнэн тутууга биһиги бастакынан ылсыбыппыт. «Алмаасэргиэнбаан» АКБ-ныын агент, бэдэрээтчит быһыытынан үһүс сылбытын бииргэ үлэлэһэбит». Дьокуускайга кииннэнэн, 2014 сыллаахтан үлэлиир тутуу чааһынай […]

Read more

Дьаһалта эрэ дьыалата буолбатах

28-07-10

Ааспыт нэдиэлэҕэ Ил Дархан уонна бырабыыталыстыба дьаһалтатын хонтуруоллуур департаменын бэрэбиэркэҕэ уонна ырытыыга салаатын салайааччы Иван Захаров, олорор дьиэ коммунальнай хаһаайыстыбатын уонна энергетика министиэристибэтин тупсарыыга салаатын салайааччы Юлия Шабалина, көлө уонна суол хаһаайыстыбатын министиэристибэтин сүрүн исписэлииһэ Юлиан Харбанов Нам улууһугар тахсан, Тупсарыы сылын дьаһалларын толоруу хаамыытын сирэй билистилэр, көрдүлэр. Быйыл бу – холбоһуктаах бастакы сырыы. Ала-чуо тоҕо Намтан саҕалаатылар? Бастакытынан, куораттан […]

Read more

Дьиэ туттарга – саамай көдьүүстээх көмө

05-05-09

“Тыа сирин 2014-2017 сылларга уонна 2020 сылга диэри кэмҥэ бигэтик сайыннарыы” тус сыаллаах федеральнай бырагыраамаҕа биһиги өрөспүүбүлүкэбит сыл аайы көхтөөхтүк кыттар. Ол эрээри, СӨ Тыатын хаһаайыстыбатын уонна ас-үөл бэлиитикэтигэр министиэристибэтин тыа сирин сайыннарыыга департаменын салайааччыта Николай Петров этэринэн, быйылгы саҕа ситиһиилээхтик кыттыбыттара суоҕа. Биллэрин курдук, ити бырагыраама бастакы түһүмэҕэ “Тыа сирин сайыннарыы” диэн ааттанан, 2003-2013 сылларга үлэлээбитэ. Онтон иккис түһүмэххэ […]

Read more

Тополинай саҥалыы тутуллар

14-04-12

Томпо национальнай (эбээн) нэһилиэгин дьаһалтатын кылаабынай исписэлииһэ Эльвира Саранчева билиһиннэрбитинэн, Тополинайга элбэх кыбартыыралаах 20 дьиэ баар. Итинтэн биирэ – 4 кыбартыыралаах энергетиктэр дьиэлэрэ, ону кэлин дьаһалта балаансатыгар ылбыттар. Онтон ураты 12-лии кыбартыыралаах, иккилии этээстээх толору хааччыллыылаах типовой 19 дьиэни В.М.Кладкин хаһаайыстыбаны салайар кэмигэр 1972 сылтан саҕалаан 1991 сыллаахха диэри туттарбыт. Мас дьиэлэр эргэрэннэр, бэлиэр, устуоруйа күрдьүгэр быраҕыллан эрэллэр эбит. Былырыыҥҥыттан […]

Read more

Итиини дьиэлэригэр сиэтэн киллэрдилэр

17-03-10

Горнай улууһугар сыл аайы саҥа оскуола, оҕо саада уонна хас даҕаны этээстээх олорор дьиэлэр тутуллан, дьону-сэргэни үөрдэллэр. Ону сэргэ нэһилиэнньэ олоҕо тупсарыгар «күөх төлөн» ситимин тардыы үлэтэ барара инникигэ эрэли саҕар. Саҥа хочуолунайдар Кэлиҥҥи сылларга кэтэх дьиэлэргэ киин хочуолунайдартан ититэр ситимҥэ холбонооччу ахсаана биллэ эбилиннэ. Бэрдьигэстээххэ түөлбэлэринэн сылдьан көрдөххө, ититэр ситим магистрала үгүстэригэр даҕаны тиийбит эбит. Нэһилиэктэр эмиэ хаалсыбаттар. Ол […]

Read more

Тупсарыы бэйэ дьиэтиттэн саҕаланыахтаах

21-08

Маннык санааны уруккуттан билсэр киһим – эдэр учуонай, техническэй наука кандидата, СӨ Г.И.Чиряев аатынан наука уонна тиэхиньикэ эйгэтигэр 2014 сыллааҕы судаарыстыбаннай бириэмийэтин лауреата, ХИФУ иһинэн үлэлиир дьоҕус инновация тэрилтэтин, «Стройкомпозит» ХЭУо салайааччыта Альберт Кардашевскайтан иһиттим, быйыл өрөспүүбүлүкэҕэ нэһилиэнньэлээх пууннары Тупсарыы сыла биллэриллибитинэн сиэттэрэн, быстах кэпсэтиигэ. Альберт Иннокентьевич мин кэлиҥҥи уонча сыл устатыгар испэр иитиэхтии сылдьыбыт санаабын уот харахха эппититтэн үөрүөхпүн […]

Read more

Сылгыны эбии аһатыы

tol17-01 копия

Сылгы туругуттан көрөн, араас болдьоҕунан уонна тус-туспа кэмнэргэ эбии аһатыллыахтаах. Күһүн хаһыы саҕаланыытыгар, маҥнайгы улахан тымныылар түһэр, биэлэр үөскэхтэрэ улаатар кэмигэр итиэннэ ыран эрэр биэлэри эбии аһатан, сэниэ киллэрэр олус тоҕоостоох. Сылгы эбии аһылыкка сэтинньи иккис аҥарыттан киирэр. Бу кэмҥэ хаһыы мөлтөх буоллаҕына, 4-5 саастаах уулаах кытыттар 60-80, оттон сааһырбыт биэлэр 40-50 бырыһыаннара кулуннуур. Эбии аһатыы үһүс болдьоҕо олунньуттан саҕаланар. […]

Read more

Дьиэ үрдүгэр дьиэ

tol10-01 копия

эбэтэр Эдьигээн бөһүөлэгэ кэлиҥҥи сылларга тутуу былаһааккатыгар кубулуйбут. Эдьигээҥҥэ аҕыйах сыллааҕыта уу-чуумпу этэ. Олоҥхоҕо ойууланарын курдук, тоҕус сыл босхоҥноон сыппыт уол оҕо боотур бэрдэ буолан турарыныы, бүгүн Эдьигээҥҥэ атын хартыына: ханна даҕаны тиий – тутуу үлэтэ оргуйан олорор. Бөһүөлэк биир уһугар 140 кырачаан сылдьарыгар аналлаах таас дыбарыас көҥдөйө тутуллан бүтэн, ситэрэ-хоторо сылдьаллар. Манна сүүсчэ киһи үлэлиир үһү. Сахатыттан таджигар тиийэ […]

Read more