Айыылар ытык иһиттэрэ (хаартысканан кэпсиибит)

Share

Көрөҕүт, бу дьэрэкээн бэйэлээх туос улахан иһити. Үрдүгэ 67 см, иэнэ 195 см.

Оһуора-мандара дьэрэкээнэ, тигиитэ урана-намчыта, бэйэтэ кэпсиир кэпсээннээх, дириҥ ис хоһоонноох.

Маннык бэйэлээх кэрэ үлэни «Манчаары оонньууларыгар» быыстапкаҕа анаан-минээн тиийэн көрөөччү элбэх.

Бу Борис Федорович Неустроев-Мандар Уус тус санаатынан тикпиттэр. Оҥоһуллан, чочуллан тахсыбыт «Айыылар ытык иһиттэригэр» дьон-сэргэ болҕомтотун уурда. Ытык киһи тус толкуйун, санаатын истэн, баҕатын учуоттаан туостарын эрдэттэн талбыттар, наардаабыттар, бэлэмнээбиттэр. Маастар худуоһунньук, «Испэ туос» түмсүү салайааччыта Парасковья Васильевна Макарова салалтатынан сүүстэн тахса күн устатыгар уран тарбахтаах иистэнньэҥнэр: Галина Иннокентьевна Андросова, Параскевья Петровна Бурнашова, Наталья Ипатьевна Дедюкина, Светлана Софроновна Неустроева, Александра Васильевна Неустроева, Евдокия Ивановна Тосина, Оксана Афанасьевна Иванова, Наталья Яковлевна Потапова, Наталия Дмитрьевна Попова, Ольга Дмитриевна Золотарева бары кыһамньыларын ууран үлэлэспиттэр.

Аҕыс кырыылаах. Хас кырыытын ахсын Айыылар ойууланан тахсыбыттар. Хаппаҕа Үрүҥ Айыы Тойон бэлиэтинэн ойууламмыт-мандардаммыт. Ис хоһооно ураты дириҥ, суолталаах. Айылҕалаах киһи аҕыс Айыылары ааһан Үрдүкү Үрүҥ Айыы Тойон сорудаҕынан орто дойду дьонун-сэргэтин, аар айылҕатын араҥаччылыыр, харыстыыр суолталанар.  Кини Үрдүк Айыылары кытта алтыһарыгар  кэтэр таҥаһын-сабын, туттар ытык малын-салын укта сылдьар хоппото буолар диэн быһаараллар.

Ойууларын-бичиктэрин сыныйан көрүөҕүҥ. Бастакы халлаан «Айыыһыт Хотун, иккис халлаан «Иэйиэхсит Хотун», үһүс — «Дьөһөгөй Айыы», төрдүс — «Хотой Айыы», бэһис — «Хары сылгылаах Хара Суорун Тойон», алтыс — «Аан Дьааһын, Сүҥ Дьааһын», сэттис — «Дьылҕа. Таҥха. Билгэ», ахсыс — «Одун Хаан, Чыҥыс Хаан», тохсус — «Үрүҥ Айыы Тойон». Бары тус-туспа суолталаахтар, быһаарыылара суруллубут.

Маны сэргэ Борис Федорович олоҕун-дьаһаҕын, кимиэхэ да сибис гымматах уһуйуллуутун, көрсүбүт дьонун-сэргэтин, кинилэр сэһэннэрин-сэппэннэрин уруһуйдаан кэпсээбитэ көрүөхтэн дьикти, кэрэ, ураты.

Recent Posts

  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Дьокуускайга футболист Алексей Смертин кэллэ

Бүгүн, тохсунньу 15 күнүгэр, Дьокуускай куоракка Арассыыйа футболга сүүмэрдэммит  хамаандатын  экс-хапытаана   Алексей Смертин кэллэ. СӨ…

4 минуты ago
  • Сонуннар
  • Уопсастыба
  • Үөрэх

Хамаанданан түмүк билиннэ

Үс күн устата барбыт В.П.Ларионов аатынан өрөспүүбүлүкэтээҕи “Инникигэ хардыы” 30-c төгүлүн ыытыллар кэмпириэнсийэ-күөн күрэс түмүктэннэ.…

33 минуты ago
  • Быһылаан
  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Тутуу биригээдэтин үлэһитэ  электроинструменнары уорбут

Дьокуускай куоракка  полицейскайдар тутуу биригээдэтин үлэһитэ  электроинструменнары уорууга уорбаланарын быһаардылар.  Полиция 1-кы нүөмэрдээх отделын дьуһуурунай…

1 час ago
  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Уус Маайаҕа Култуура дьиэтэ умайда

Тохсунньу 14 күнүгэр Уус Маайа улууһун Белькачи сэлиэнньэтин кулууба умайан эрэрин туһунан суһал иһитиннэрии баһаарынай-быыһыыр…

2 часа ago
  • Сонуннар
  • Сүрүн
  • Үөрэх

Үбүлүөйдээх “Инникигэ хардыы” билим кэмпириэнсийэ-күөн күрэс түмүктэннэ

В.П.Ларионов аатынан өрөспүүбүлүкэтээҕи “Инникигэ хардыы” 30-c төгүлүн ыытыллар кэмпириэнсийэ-күөн күрэс түмүктэннэ, кыайыылаахтар ааттара билиннэ. Быйыл…

2 часа ago
  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Киин куоракка уоту араарыахтара

Бүгүн,  тохсунньу 15   күнүгэр, Дьокуускай куорат үрдүнэн быстах кэмҥэ өрөмүөн үлэтэ буоларынан  сибээстээн, күн устата…

2 часа ago