Илья Баишев айымньылара аатын ааттата туруохтара

Ахсынньы 18 күнүгэр Мэҥэ Хаҥалас улууһун И.М. Сосин аатынан Майатааҕы киин бибилэтиэкэ ааҕар саалатыгар бэйиэт, прозаик, СӨ Суруйааччыларын, Арассыыйа Суруналыыстарын сойуустарын чилиэнэ, Арассыыйа үөрэҕириитин туйгуна, Мэҥэ Хаҥалас улууһун Дьабыыл нэһилиэгин бочуоттаах олохтооҕо, саха тылын уонна литературатын, төрүт култуура учуутала, төрүт култуура биридимиэт сүрүн ааптара, үрдүк категориялаах методист-культуролог, Сорос лауреата Илья Гаврильевич Баишев «Алааһым – таас кириэппэһим» диэн кинигэтин сүрэхтэниитэ ыытылынна.

Бу хоһооннор рукопистарын кырдьаҕас суруналыыс Виктор Попов кумааҕытын архыыбыттан булан,  балтыгар Мария Санниковаҕа суруктаан-бичиктээн, бэчээккэ таһаартар диэн сорудахтаан туттарбыт.

Илья Баишев хас биирдии айымньылара, хоһоонноро олоххо баар көстүүлэри арылхайдык ойуулууллар, ааҕааччыны ааҕыы эйгэтигэр угуйаллар. Саҥа кинигэ «Айар” кинигэ кыһатыгар 2025 сылга 700 ахсаанынан бэчээттэнэн таҕыста. Уус-уран таһаарыыны Илья Гаврильевич балта Мария  Санникова хомуйан оҥордо. Хомуурунньукка танка ньыматынан хоһуйуллубут, барыта 22 тиэмэнэн араарыллыбыт хоһоонноро бэчээттэммиттэр. Кини поэзиятын сонун киэбинэн дьоппуон омук поэзияҕа ньыматын танканы сахатытыыта буолар. Аан дойду литературатыгар танка  дириҥ бөлүһүөктүү толкуйу кубулутан, түгэхтээн  тиэрдэр поэзия биир уустук ньыматынан ааҕыллар.

Ааптар бииргэ төрөөбүт балта, Баатара орто оскуолатын саха тылын уонна литературатын учуутала, ХИФУ текстология уонна литературнай кириитикэ магистрана Мария Санникова убайа Илья Гаврильевич олоҕуттан, айар үлэтиттэн сиһилии кэпсээтэ, хоһооннорун ырытта.

Биир идэлээҕэ, кыраайы үөрэтээччи Татьяна Ивановна Артемьева, «Айар» кинигэ кыһатын уус-уран литератураҕа эрэдээксийэтин сэбиэдиссэйэ, Илья Баишев үөрэнээччитэ Афанасий Афанасьевич Петров, педагогическай үлэ бэтэрээнэ Степан Андреевич Андреев, Дьабыыл орто оскуолатын дириэктэрэ, И.Г.Баишев үөрэнээччитэ Василий Николаевич Петров, «Үрүҥ Уолан» бырагыраама ааптара, И.Г.Баишевтыын бииргэ үлэлээбит  Андрей Андреевич Нестеров, Дьабыыл нэһилиэгин бибилэтиэкэрэ Алина Егоровна Васильева, Мэҥэ Хаҥалас улууһун Ытык Сүбэтин салайааччыта Зиновий Иванович Игнатьев, Дьабыыллааҕы Култуура киинин салайааччыта Марфа Гаврильевна Калачева, Төхтүр орто оскуолатын саха тылын уонна литературатын учуутала Диана Егоровна Тарабукина, үөлээннээҕэ, педагогическай үлэ бэтэрээнэ Варвара Степановна Петрова, Майатааҕы лиссиэй учуутала Тамара Егоровна Слободчикова, педагогическай үлэ бэтэрээнэ Анна Ивановна Петрова,  кыраайы үөрэтээччи Илья Семенович Колосов, Майатааҕы оҕо мусукаалынай оскуолатын уһуйааччыта Антон Гаврильевич Борисов уонна түмүктүүр тылы бииргэ төрөөбүт балтылара эттилэр.

«Дьиэрэйдэр” төрүт дорҕоон бөлөҕө,   Марфа Калачева уонна  Любовь Самойлова  Илья Баишев тылларыгар «Нуораҕанам чараҥар» ылбаҕай ырыаларынан тэрээһини киэргэттилэр. Ону сэргэ  Дьабыыл орто оскуолатын 10-с кылааһын үөрэнээччилэрэ бэйиэт хоһоонноруттан аахтылар.  Бу күн Илья Баишев туһунан үтүө тылларынан ахтан-санаан аастылар. Ону таһынан саҥа тахсыахтаах ахтыы-кинигэҕэ ахтыылары суруйан тиксэрэллэригэр  эттилэр.

СӨ норуодунай суруйааччытыгар Семен Андреевич Поповка-Сэмэн Тумакка, “Айар” кинигэ кыһатын дириэктэригэр Август Васильевич Егоровка,  дириэктэри солбуйааччы Валерий Николаевич Луковцевка, кыһа эрэдээктэригэр Галина Васильевна Нельбисоваҕа,   уус-уран литература  сэбиэдиссийэ Афанасий Петровка, балтыгар Мария Санниковаҕа уонна бэчээт бэтэрээнигэр, улуус бочуоттаах олохтооҕор Виктор Поповка  Мэҥэ Хаҥалас оройуонун  баһылыга Дмитрий Тихонов Махтал суругун Зиновий Иванович Игнатьев туттартаата.

Төрөөбүт норуотугар Айыы тыына киирэригэр, «Төрүт култуура» биридимиэт олохтоноругар Илья Баишев кылаата улахан: бырагыраамата, үөрэнээччигэ ааҕар кинигэлэрэ Саха сирин үрдүнэн кынаттанан дайбыттара. Саха оҕото «Мин сахабын!» диэн өйө-санаата уһуктарыгар бөҕө тирэхтээбиттэрэ. Киһи үтүө аата үс үйэ тухары ааттанар. Илья Баишев үлэтэ, айбыт айымньылара  үйэлэр тухары аатын ааттата  туруохтара

Марина ТРИФОНОВА, Майа