2016 сыллаахтан тэриллэн үлэлиир Ил Дархан иһинэн Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр хоруупсуйаны уонна онтон атын да быраабы кэһиилэри сэрэтэр үлэҕэ управлениетын салайааччытын эбээһинэһин толорооччу Афанасий Семенович Слепцов управление үлэтин сүрүн сыалынан судаарыстыбаннай былаас бары уорганнарын дуоһунастаах үлэһиттэрин ортолоругар хоруупсуйа суох буолуутун хонтуруоллуур, сэрэтэр, сокуоннай бобуулары тутуһуннарар үлэни ыытарын бэлиэтиир.
Кини управление үлэтин ис хоһоонун уонна кэлэктиип анал байыаннай эпэрээссийэҕэ сылдьар буойуннарбытыгар көмөнү оҥорууга кыттыытын туһунан билиһиннэрдэ.
— Ил Дархан 2021 сыллааҕы дьаһалынан управление өрөспүүбүлүкэ судаарыстыбаннай дуоһунастаах дьонун ортолоругар бу хайысхаҕа сырдатар, билиһиннэрэр үлэни киэҥник ыытар. Маны сэргэ тэрилтэ судаарыстыбаннай уорганнар дуоһунастаах үлэһиттэрин дохуоттарын, ороскуоттарын, баайдарын-дуолларын тустарынан дааннайдары хомуйар, ырытар уонна бэрэбиэркэлиир боломуочуйалаах. Управлениеҕа итинник декларация сибидиэнньэтин биэрээччи дуоһунастаах дьон ахсаана — 5 тыһыынча. Ил Дархан уонна Бырабыыталыстыба аныыр дуоһунастарыгар хандьыдааттар тустарынан дааннайдар эмиэ манна ырытыллаллар, үөрэтиллэллэр.
Дойдубутугар ис уонна тас өттүттэн араас кутталлаах, уодаһыннаах суоһааһыннар өтөн киирэ турар кэмнэригэр уопсастыба хоруупсуйаны утары биир сомоҕо түмсүүтэ эрэйиллэр. Арассыыйа Бэрэсидьиэнэ В.В.Путин бу хайысхаҕа утумнаахтык ылынар быһаарыылара тастан араас саансыйалар ыгыыларын усулуобуйатыгар олорор дойду экэниэмикэтигэр харыстабыллаахтык сыһыаннаһыыга, маны бөҕөргөтүүгэ туһуланаллар.
Биһиги кэлэктииппит бу ыытылла турар анал байыаннай эпэрээссийэни сөптөөх быһаарыныы быһыытынан сыаналаан, толору өйүүрүн биллэрэр. Үлэһиттэр быстах ыҥырыыга барбыт дьоммутугар көмөнү хомуйууга кытта сылдьаллар. АХШ уонна НАТО дойдулара Украина неонацистарын хара дьайдаах быһыыларын утары биһиги Арассыыйабыт норуота биир сомоҕо буола түмсүүтэ анал байыаннай эпэрээссийэ сүрүн сыалын ситиһэригэр, аан дойдуну нацизм чумаатыттан өссө төхтүрүйэн быыһыаҕар биһиги саарбахтаабаппыт.
Ахсынньы 29 күнэ. Ил Дархан Мэҥэ Хаҥалас улууһугар үлэлээтэ. Аллараа Бэстээххэ учаастактааҕы балыыһа саҥа дьиэтэ…
Саха саныырынан, утуйар уу араастаах. Сылбай уу кэмэ -- киэһэ сыппыт кэннэ түүн үөһүгэр диэри.…
Хатас нэһилиэгэ сыллааҕы үлэни-хамнаһы түмүктүүр киэһэтэ буолан ааста Сылы түмүктүүр, ааспыты анаарар, буолбуту ырытар ахсынньы…
Өрөспүүбүлүкэҕэ биир саамай кэрэ кэргэннии паараларынан Айталина уонна Вячеслав Лаверновтар буолаллар. Томпо уонна Амма Кэрэ…
Өбүгэлэрбит хайдах күн-дьыл буолуон эндэппэккэ билэллэрэ. Айылҕа араас көстүүтүн, оту-маһы, кыылы-сүөлү кэтээн көрөллөрүн туһунан элбэхтэ…
Атамайга элбэх хайысхалаах кииҥҥэ сэргэх тэрээһин буолла. Тэрээһин бастакы чааһыгар Атамай нэһилиэгин түөлбэлэригэр бастыҥнары чиэстиир…