«Страстная неделя» бээтинсэтэ туох суолталааҕый?

Бүгүн христианскай итэҕэллээхтэр «Страстная неделя» бээтинсэтин бэлиэтииллэр. Онуоха туох үгэһи тутуһалларый? Бу күн туох суолталааҕый?

«Страсти» диэн тыл «страдания» диэн суолталаах эбит. Тыыннаахтыы кириэскэ тиириллибит Иисус Христос олоҕун бүтэһик күннэригэр көрсүбүт эрэйин-муҥун көрдөрөр. Онон бу нэдиэлэ хас биирдии күнэ ураты суолталаах. Бу кэм Пасхаҕа — Христос тиллиитигэр бэлэмнэнии курдук буолар.

Бу нэдиэлэҕэ сибэтиэйдэр күннэрин бэлиэтээбэттэр, оҕону сүрэхтээһини, ыал буолуу, бэргэһэлэнии сиэрин-туомун ыыппаттар. Нэдиэлэ хас биирдии күнүн уратытык бэлиэтииллэр, туспа суолталыыллар.

Улуу бэнидиэнньик — бу күн таҥара дьиэлэригэр «Эргэ Кэс тыл» кинигэттэн устуоруйалары ахталлар. Патриарх миро диэн сибэтиэй арыыны буһаран саҕалыыр. Бу арыы үс күн буһарыллар, састаабыгар 50 көрүҥ араас арыы, от, сымала баар буолар. Бу арыыны сибэтии гынан баран, дойду үрдүнэн епархияларынан түҥэтэллэр.

Улуу оптуорунньук — православнай итэҕэллээхтэр бу күн Иисус этиилэрин ахталлар, саныыллар. Кини иккистээн тиллибит улуу күнүгэр бэлэмнэнэллэр.

Улуу сэрэдэ — Библияҕа этиллэринэн, бу күн Иуда Христоһу таҥнарбыт. Ону тэҥэ, айыылаах-харалаах дьахтар кэлэн, Христос атаҕын сууйбут. Онон бу түбэлтэлэри ахтан-санаан, таҥара дьиэтигэр бокулуоннуу-бокулуоннуу мэлииппэлэри ааҕаллар, айыыларын-хараларын этинэллэр. Бу күн Иисус Христос дьон айыытын-харатын бырастыы гынар диэн итэҕэйэллэр.

Улуу чэппиэр — «Евангелиеҕа» суруллубут кистэлэҥ түмсүүнү, «Тайная вечеря» киэһэни ахталлар. Бу күн Христос үөрэнээччилэрин (апостоллары) кытта бүтэһигин аһаабыта. Онон таҥара дьиэтигэр литургия кэмигэр 12 аҕабыт (апостол) атаҕын сууйаллар. Бу күнү норуокка «Ыраас чэппиэр» диэн ааттыыллар, Пасхаҕа бэлэмнэнэн, дьиэлэрин хомуйаллар, сууналлар-тарааналлар,  сымыыттары кырааскалыыллар, куличтары буһараллар.

«Страстная пятница» — бу күн христианнар кириэскэ тиириллибит Иисус Христос эрэйин-муҥун саныыллар. Кини аан дойдуну таптыыра бэрт буолан, дьону быыһаары өлөрүн, эрэйдэнэрин кэрэйбэккэ, өстөөхтөрүгэр киирэн биэрбитэ. Бээтинсэ күн өлбүт эбит, уонна баскыһыанньаҕа тиллэн кэлбит. Онон Пасха баскыһыанньаҕа бэлиэтэнэр.

Улуу субуота — Иерусалимҥа Христос тиллиитин храмыгар бу түүн сибэтиэй уот умайар. Бу уот аан дойду үрдүнэн тарҕанар. Сырдык Пасха бырааһынньыга саҕаланар, таҥара дьиэлэригэр сулууспалар буолаллар,  куличтары, сымыыттары сибэтии гыналлар.

Бу нэдиэлэ устата христианнар куһаҕаны санаабаттар, оҥорботтор, үөхсүбэттэр, аньыыларын-хараларын этинэллэр, көннөрө сатыыллр, мэлииппэ ааҕаллар, дьоҥҥо көмөлөһөллөр, таҥара дьиэтин сулууспатыгар сылдьаллар. Эти, үүтү, сымыыты сиэбэттэр, бээтинсэҕэ букатын аһаабаттар. Бу курдук кинилэр ыраастаналлар, улуу бырааһынньыкка — Пасхаҕа бэлэмнэнэллэр.