«Түһэ барыы»

Share

XIX  үйэ бүтүүтүгэр сахаларга уол, кыыс сөбүлэҥин ылан, дьонун кытары кэпсэтэн, ый саҥатыгар эбэтэр ый ортотугар «түһэ барар».

Ол аата күтүөт суорумньутун эбэтэр аҕатын кытта курумун, кэһиитин илдьэ кыыс дьонугар айанныыр.

Түһэ барыан иннинэ «түҥүр түһэр», «ходоҕой түһэр» диэн туомнар оҥоһуллаллар. Онно сулууга анаммыт сүөһүлэрин кытта үптэрин илдьэллэр.

Сүөһү үүрээччилээх, эт көтөҕөөччүлээх, хоонньоһор кэһиитигэр атах эттээх, ынахтаах, сылгылаах буолаллара. Бастыҥ түҥүрүнэн уол аҕата инники барар.

Кэпсэтиһии быһыытынан, кыыс сулуута бэриллэн бүттэҕинэ биирдэ уруурҕаһыы саҕаланара. Икки-үс хоноот, күтүөт дьонугар, дойдуларыгар төннөллөрө. Ити кэнниттэн күтүөт саҥа дьонугар сылдьар кыахтанара.

Афанасий Федоров «Саха ыалын сиэрэ-туома» кинигэтиттэн.

Саха ыалын халандаарыттан,

«Айар», 2025 с.

Recent Posts

  • Интэриэһинэй
  • Сонуннар

КЭПСЭЭННЭ ИСТИЭҔИҤ: «Оҕо кута» (аудио)

sakha-sire.ru саайт «Кэпсээннэ истиэҕиҥ» диэн бырайыагар «Саха сирэ» хаһыат суруналыыһа   Людмила Попова "Оҕо кута"  кэпсээнин…

1 минута ago
  • Интэриэһинэй

Алексей Сырдык: «Сымнаҕас сыл кэлиэ»…

2026 сыл хайдах буолуоҕун Саха сиригэр киэҥник биллибит экстрасенс Алексей Иванович Божедонов‑Сырдык хаһыаппыт ааҕааччыларын кытары…

2 часа ago
  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Тохсунньу: Ороһооспо, Кириһиэнньэ, Бастакы Охонооһойоп

Тохсунньу – Таҥха Хаан Айыы ыйа.   Тохсунньу  тутула Тохсунньуну былыр бүтэй кэм дииллэрэ. Хотугу сахалар…

4 часа ago
  • Сонуннар
  • Сүрүн

Күн-дьыл туруга: буурҕалаах уонна 14 кыраадыс тымныы….

Саха сиригэр саҥа сыл саҕаланыытыгар  тыаллаах уонна тымныы күн-дьыл турарын туһунан Саха сиринээҕи гидрометеокиин иһитиннэрэр. …

6 часов ago
  • Сонуннар
  • Уопсастыба

Үтүө санаа харыйатын тула түмсэн

Сииттэҕэ "Үтүө санаа харыйата" сылын аайы ыытыллар. Кэнники кэмнэ олохтоохтор олус көхтөөхтүк кыттар буоллулар. Киирбит…

23 часа ago
  • Култуура
  • Сонуннар

Бэрдьигэстээххэ — «Бастыҥнар түһүлгэлэрэ»

Бэрдьигэстээххэ 2025 сылы түмүктүүр "Бастыҥнар түһүлгэлэрэ" тэрээһин үрдүк таһымнаахтык буолан ааста. Үрдүктэн үрдүгү баһылааһын, сулустарга…

23 часа ago