Алексей Еремеев: “Уларытыылар саамай наадалаах кэмҥэ киирдилэр”

Ил Түмэн спикерэ Алексей Еремеев:

-Бүгүн Төрүт Сокуоҥҥа саамай наадалаах кэмҥэ биһиги кэскилбит түстүүр уларытыылар киирдилэр. Холобур, үөрэхтээһиҥҥэ оҕо 9-с кылааһы бүтэрэн баран, салгыы 10-11 кылааска үөрэнэ барабын дуу, орто анал үөрэххэ туттарсабын дуу диэн талар кыахтаах буолуохтаах. Ити федеральнай сокуоҥҥа хаһыс да сылын үлэлээбит нуорма буолар.  Ол нуорманан үлэлии-хамсыы олоробут, ону бүгүн бэйэбит Төрүт Сокуоммутугар эбии киллэрэн уонна мэктиэлээн биэрдибит.

Судаарыстыбаннай хранилищеттан Ил Дархаммыт көҥүлэ суох бас-баттах алмааспытын, көмүспүтүн атыылыа диэн ити эмиэ онно суох куолулааһын буолар. Ити нуорма бүддьүөт кодексатыгар үс сыл анараа өттүгэр киирбитэ, ити быраабынан тутта сылдьар. Судаарыстыбаннай хранилище Арассыыйаҕа уонна субъектартан биһиэхэ эрэ баар. Бу маныаха  диэри хас бриллиант, хас туонна көмүс атыыламмытын Ил Түмэн кыайан хонтуруоллуур кыаҕа суох этэ.  Билигин хас грамм көмүс, хас карат бриллиант атыыламмыта дуу, атыылаһыллыбыта дуу бүддьүөт сокуонугар барытыгар көстө сылдьыа. Онон быдан демократическай уонна дьон-сэргэ билэригэр аһаҕас нуорма киирдэ дии саныыбын.

Оттон олохтоох бэйэни салайыныыга киирбит уларытыылар тустарынан эттэххэ, бу иннинэ Төрүт Сокуоҥҥа улуус, нэһилиэк боломуочуйалара тыырыллан баран сылдьыбыттара. Биһиги туох уларытыыны киллэрдибит диэҥҥэ, соторутааҕыта үлэҕэ киирбит федеральнай сокуоҥҥа биир кэлимсэ олохтоох бэйэни салайыныыга анаммыт сокуон этэ — муниципальнай уокурукка уонна куорат уокурукка диэн. Кэлин тиһэҕэр эрэ, бу сорох субъектар бэйэлэрин көрүүлэринэн икки таһымнаах олохтоох бэйэни салайыныыны хаалларыныахтарын сөп диэбиттэрин туһанан киллэрдибит. Икки таһымнаах олохтоох бэйэни салайыныы нэһилиэк да, улуус да таһымыгар хаалыаҕа. Оттон боломуочуйалар биир кэлимсэ буолан хаалбыттарын биһиги сокуонунан тыырыахпытын наада, ханнык боломуочуйа улууска, ханныга нэһилиэккэ барарын. Судаарыстыбаҕа уонтан тахса боломуочуйа баар, олору сороҕун үптээн-харчылаан олохтоох бэйэни салайыныыга биэрэбит дуу, биэрбэппит дуу диэн сокуон барыла оҥоһулунна. Сэтинньигэ буолуохтаах пленарнай мунньахха бастакы ааҕыыга көрүөхпүт. Ахсынньыга сийиэстээн бараммыт, сийиэскэ өссө биирдэ эмиэ дьону-сэргэни кытта дьүүллэһэн бараммыт, Саҥа дьыл иннигэр уочарата суох мунньаҕы ыҥыран, иккис-үһүс ааҕыытын ылыныахпыт.