Уруйдан, Олоҥхо дойдута

Саха омук мусукаалынай култууратыгар уһулуччулаах кылааты киллэрбит композиторбыт, Кэбээйи улууһуттан төрүттээх Захар Степанов төрөөбүтэ 95 сылын көрсө  кини айбыт ырыалара ылланар, мусукаалынай айымньылара толоруллар «Олоҥхо дойдута» кэнсиэр Опера уонна балет тыйаатырыгар буолан ааста.

Бу Захар Степанов классика буолбут ырыаларын национальнай аркыастыр доҕуһуоллаах билиҥҥи кэм чуор куоластаах ырыаһыттара Александр Емельянов, Николай Попов,Григорий Петров, Анегина Дьяконова,Дина Охлопкова, Айыына Карманова уо. да. а ыллаабыттара кэрэҕэ тиксии үтүө түгэннэрин барыбыт сүрэҕэр хааллардаҕа.

Кэнсиэр быйыл Кэбээйи улууһугар ыытыллар өрөспүүбүлүкэтээҕи Олоҥхо ыһыаҕын көрсө тэриллибитэ кэрэхсэбиллээх.

Захар Степанов Новосибирскайдааҕы Глинка аатынан консерваторияны бүтэрэригэр «Уруйдан Олоҥхо дойдута» ораторияны айбыта, ол  Сахабыт сирин култуурунай олоҕор улахан өрө көтөҕүллүүнү үөскэппитэ, айымньылаах айар үлэтин аан аартыгын арыйбыта. Ол кэмтэн бу кэмӈэ тиийэ тиһигин быспакка мусукаалынай култуура сайдыыта бара турар барҕалаах, саӈаттан саӈа дьоҕурдаах дьону таһаара турар ускуустуба хараамнаах, уһуйа-такайа турар үөрэх кыһалардаах. Ол барыта биирдэ баар буола охсубатаҕа чахчы.

Бу кэнсиэри иилээн-саҕалаан ыыппыт Владимир Индигирскэй  Захар Степановы композитор быһыытынан чочуллубут кэмин-кэрдииһин, үлүскэннээх үлэлээх үйэтин кытары ситимнээн,  айар үлэтин, олоҕун сырдатан кэпсээбитэ-ипсээбитэ дьоро киэһэ ис хоһоонун толорон биэрдэ. Захар Степанов ийэтэ да, аҕата даҕаны ырыаҕа-тойукка дьоҕурдаах дьон эбиттэр. Онон оҕо сааһыттан кинини төрөөбүт төрүт дойдута, дьоно-сэргэтэ, норуотун ырыата-тойуга, сахалыы эйгэлээх олох тутула биһиктээн, бүөбэйдээн, итэҕэллээн, тирэхтээн улаатыннарбыт.

Быйылгы Култуура сылыгар уруйдаах Олоҥхобут ыһыаҕа Кэбээйи улууһугар ыытылларыгар Олоҥхо дойдутун дьоно дьоһуннук көрсөргө киэҥ хайысхалаах үлэни ыыта сылдьаллар эбит. Ол сырдык сыккыстарыттан биирдэстэрэ —  саха култууратыгар, ускуустубатыгар көмүс кылааты киллэрбит Захар Степановка анаммыт кэрэ ырыа кэһиилэрдээх дьоро киэһэ буолла.

Тэрийээччилэргэ, кыттааччыларга, бу дьоһун түһүлгэни төрүттэспит дьоҥҥо барҕа махтал буолуохтун! Сахабыт сирэ — Олоҥхо дойдута сайдар саргынан салалла туруохтун! Сахалыы олох сайдам кэрэтинэн, олоҥхолуу тутуллаах олоруутунан кэтит кэскили тэнитэ, ил эйэ эркиннээх үтүө олоҕу үөскэтэ туруохтун! Тускуо!

Саргылаана ГОЛЬДЕРОВА-САРГЫ КУО