Хаартыска: Доруобуйа харыстабылын министиэристибэтэ
Стресс туһунан билии-көрүү аан дойдутааҕы нэдиэлэтин чэрчитинэн, Саха сиригэр дууһа нус-хас буоларын харыстааһын нэдиэлэтэ саҕаланна. Нэдиэлэ сүрүн соругунан бэйэ уйулҕатыгар кыһамньы суолтатыгар болҕомтону тардыы уонна күннээҕи олоххо стреһи кытта сибээстээх түбэлтэлэргэ түбэһэр дьону араас өттүнэн өйөөһүн буолар.
-Стресс кэмигэр киһиэхэ адреналин, дофамин уонна кортизол элбэх гормона хааҥҥа быраҕылларыттан сылтаан, киһи уоҕа-күүһэ (энергията) күүһүрэр. Ол уоҕу-күүһү туһалаахтык сүрүннүөххэ сөп.
Холобур, хаар күрдьэн, атах таҥаһын ыраастаан уо.д.а. Киһи стресс гормоннарын былчыҥ нөҥүө уонна эт-сиин үлэтин көмөтүнэн таһаарара туһалаах.
Ити кэмҥэ бэйэ доруобуйатынан дьарыктанар кэм оруобуна кэлэн биэрэр. Онуоха-
— Бастатан туран, 8 чаастан итэҕэһэ суох кэм устата кытаанахтык утуйуллар;
-Иккиһинэн, аһылык эрэһиимэ тутуһуллар;
— Үсүһүнэн белок сөптөөх кээмэйэ организмҥа киириэхтээх уонна түргэн углеводтар ахсааннара аҕыйыахтаах.
— Төрдүһүнэн, үөскээбит балаһыанньаны хайдах баарынан сыаналаныллар;
-Бэсиһинэн, күүһүҥ-уоҕуҥ күүһүрэр кэмигэр эт-сиин хамсаныытын эрэйэр үлэнэн дьарыктаныллар. Бу стреһи утары охсуһарга улаханнык көмөлөһөр.
Стресс кэмигэр “мин туохтан эрэ куттанарым уонна долгуйарым сөп” диэн билинии олус суолталаах. Оччоҕуна баар балаһыанньаттан тахсар судургу уонна чэпчэки. Ити көмөлөспөт буоллаҕына, исписэлиистэр сүбэлэрин-амаларын истиэххэ сөп.
Төрөөбүт күҥҥүнэн, Дьокуускай! Дьокуускай -- биһиги өрөспүүбүлүкэбит тэбэр сүрэҕэ, манна устуоруйа уонна аныгы кэм, үгэстэр…
Лев Павлов көҥүл тустууга юниордар истэригэр аан дойду чөмпүйэнээтигэр үрүҥ көмүс мэтээли ылары ситистэ. Кини…
Бүгүн, балаҕан ыйын 8 күнүгэр, Саха сирин соҕуруу, хотугулуу-илин, күнүс арҕаа улуустарыгар сорох сиринэн ардах,…
Бүгүн НТВ ханаал “Чудо” биэриитигэр Сунтаар улууһун Элгээйи орто оскуолатын үөрэнээччитэ, эдэр орнитолог, 11 саастаах…
Аҕыйах хонуктааҕыта Сунтаар улууһун Куокуну нэһилиэгэр Улахан Табаҕа киэҥ нэлэмэн, үрдүк үүнүүнү биэрэр бааһыната талах…
Оҕо барахсан хайа да кэмҥэ арахсыспат аргыһа – оонньуур буоллаҕа. Онон “Наука 0+” билим бэстибээлин…