Хаартыска: СахаГов.ру
Ахсынньы 28 күнүгэр «Восточнай» космодромтан «Союз-2.1б» аракыата Саха сирин бастакы «Чолбон» кыра космическай аппарааты орбитаҕа таһаарда. Бу Саха сирэ космос бырайыактарыгар аан бастаан бэйэтэ оҥорон таһаарбыт бырайыагынан кыттыыта буолар.
«Бырайыагы улуустааҕы Аччыгый наука академиятын уонна «Сириус» үөрэх киинин устудьуоннарын хамаандата олоххо киллэрдэ: Андрей Петров, Анатолий Антонов, Тимур Илларионов, Олег Петров уонна Артем Мардин. «Чолбон» диэн бэйэлэрэ оҥорбут микроконтролердаах уонна датчиктаах кыра космическай аппарааттара. «Чолбон» СССР Наукаларын академиятын кэлим эспэдииссийэтин 100 сылыгар анаан оҥоһуллубут.
«Чолбон» космическай аппараат араас тэриллэри илдьэ сылдьар, ол иһигэр 12 микроконтроллеры, гамма-спектрометры, сырдыгы уонна температураны кээмэйдиир датчиктары, камераны. Кэлэр нэдиэлэлэргэ оскуола оҕолоро уонна устудьуоннар бырагыраамаларын спутникка таһааран, космоска эспэримиэннэри ыытыахтарын сөп.
«Ордук Андрей Петровы уонна Артем Мардины бэлиэтиэхпин баҕарабын. Кинилэр бу бырайыакка саҕаланыаҕыттан үлэлэспиттэрэ. Былырыын Артем Мардин оскуолаҕа үөрэнэ сылдьан, «Билиигинэн кыайыаҥ» диэн бэлиэнэн наҕараадаламмыта. Кини бу бырайыагын салгыы сайыннарыаҕа диэн эрэнэбин», — Ил Дархан Айсен Николаев телеграм-ханаалыгар суруйда.
«Чолбон кыра спутнига мин бастакы дьоһуннаах инженернэй бырайыагым. Оскуолаҕа үөрэнэ сылдьан үлэлээбитим, билигин сир инфраструктуратын тэрийиигэ уонна үөрэнээччилэргэ үөрэх модулларын бэлэмнээһиҥҥэ кыттыһабын. Бары туһалаах тиэйии, ол иһигэр 12 микроконтроллер уонна датчик, Саха сиригэр оҥоһуллубута. Космическай аппараат боротокуоллары кытта толору сөп түбэһэр, онон ханнык баҕарар бырагыраама кыттааччыларыттан даннайдары ылыан сөп», — диэн бэлиэтээтэ ХИФУ физика уонна технология институтун бастакы кууруһун устудьуона, «ЯКС» ХЭТ инженер-конструктора Артем Мардин.
«Чолбон» научнай сорудаҕын таһынан, араадьыйа сигналларын ыытыаҕа: бастакы дааннайдар ылылыннылар. Сигналы 437.350 МГц частотаҕа (RS18S ыҥырыы бэлиэтэ) тутуохха сөп.
Спутник 550 км үрдүккэ турар. Үс сыл устата көхтөөхтүк үлэлиирэ күүтүллэр.
Майа сэлиэнньэтин муниципалитета "Майа Сайына» — Лето Майи: как жители села своими руками изменили территорию…
Кэлэр сылга үбүлүөйдээх Олоҥхо ыһыаҕа Ленскэй оройуонугар ыытыллыаҕа. Сүрүн тэрээһиннэр от ыйын 3–4 күннэригэр буолуохтара,…
Арассыыйа Бэрэсидьиэнэ Владимир Путин куораттары сайыннарыыга уонна тупсарыыга аналлаах мунньах түмүгүнэн дьаһаллары бигэргэттэ. Бу дьаһаллар…
РФ Дьоруойа Александр Находкин Дьокуускай куорат устудьуоннарын уонна оскуола үөрэнээччилэрин кытта патриотическай көрсүһүүлэрин саҕалаата. Бастакы…
Алтынньы 24 күнүн киэһэтиттэн саҕалаан сэтинньи 13 күнүгэр диэри куйаарга Ретрограднай Меркурий кэмэ. Астрологтар сэрэтэллэр:…
Алтынньы 31 күнүгэр Дьокуускайга анал байыаннай дьайыыга сылдьан өлбүт байыас Андрей Георгиевич Исаков («Кречет» позывнойдаах)…