От ыйа – сыл саамай эппиэттээх кэмэ

Бүгүҥҥүнэн бэс ыйа түмүктэнэн, сарсыҥҥыттан сылы аһатар от ыйа үүнэр.

От ыйа күүстээх үлэ кэмэ: оттооһун, сир аһын астааһын, дьиэни-уоту тупсарыы, өрөмүөн үгэнэ. Өбүгэ саҕаттан от ыйын хас биирдии күнэ – сылы тахсарга бэлэмнэнэр эппиэттээх кэм.

ОТ ЫЙЫН 3 КҮНЭ — бу күн ардаатаҕына, ый былаһын тухары ардыа.

ОТ ЫЙЫН 7 КҮНЭ —  сир симэхтэрэ сибэккилэр ситэр кэмнэрэ, эмтээх оту хомуйар кэм.

ОТ ЫЙЫН 12 КҮНЭ  – Бөтүрүөп таҥара күнэ.  От сиэмэтэ ситэр, окко киирии, өҥүрүк куйаас. Бөтүрүөп ардаҕа түстэҕинэ бурдук, отон, тэллэй дэлэй күһүнэ буолар.

ОТ ЫЙЫН 13 КҮНЭ – кунай хотуурдаах күнэ – „Абааһы мунньаҕа“. Бу күн от охсуллубат, абааһы мунньахтыыр күнэ.

ОТ ЫЙЫН 14 КҮНЭ — оҕуруот сыыс отун ыраастааһын кэмэ. Чуо бу күн ыраастаатаххына өлгөм үнүүнү ылыахха сөп.

ОТ ЫЙЫН 21 КҮНЭ — кус оҕото ситэр, дьэдьэн буһар.

ОТ ЫЙЫН 21 КҮНЭ — Борокуоппайап күнэ. Кус оҕото ситэр, кэҕэ үчүгэй дьылга Борокуоппайапка диэри этэр. (Прокопий Жатвенник, 8(21) июля. Время снятия бересты.)

САМААН САЙЫН – ыам ыйын 22 күнүттэн от ыйын 21 күнүгэр диэри.

ИЛГЭ САЙЫН –  от ыйын 21 күнүттэн от ыйын 20 күнүгэр диэри саары куйааһа.

ИЙЭ САЙЫН – от ыйын 22 күнүттэн атырдьах ыйын 17 күнүгэр диэри.