Арассыыйаҕа кыһыл көмүстэн быдан ыарахан сыаналаах саҥа минералы буллулар

Арассыыйаҕа билимҥэ  урут биллибэтэх саҥа минерал көһүннэ. Бу таас сыаната кыһыл көмүстэн быдан ыарахан диэн Билим уонна үрдүк үөрэхтээһин министиэристибэтигэр сигэнэн РИА Новости иһитиннэрэр.

Сэдэх таас ханна көстүбүтүй?

Арассыыйатааҕы билим академиятын (РАН) Кольскайдааҕы научнай киинин, Санкт-Петербурдааҕы судаарыстыбаннай университетын уонна А.Е. Ферсман аатынан Минералогия түмэлин чинчийээччилэрэ Хибин хайатын тэллэҕэр баар Кировскай руднигар урут биллибэтэх минералы булбуттар.

Сир хаҕын «химическэй архыыба»

Учуонайдар быһааралларынан,  минерал састаабыгар сиргэ сэдэхтик көстөр элэмиэн — иттрий киирэр.

«Онон бу көннөрү кыраһыабай таас эрэ буолбатах — Сир хаҕын дьиҥнээх химическэй архыыба буолар. Биир кристалл састаабыгар иттрий, кремний, калий, натрий уонна Менделеев табылыыссата бүтүннүүтэ баар диэххэ сөп», — диэн министиэристибэҕэ быһаардылар.

Сыаната — көмүстэн ыарахан

Биэдэмистибэҕэ эбэн эппиттэринэн, таас үрдүгэр баар бүрүөтүн эрэ сыаната биир миллиметрга ортотунан 145 дуолларга тэҥнэһэр. Бу кыһыл көмүс сыанатыттан быдан үрдүк.

Минерал уратыта

Кольскай тумул арыыга булуллубут минерал уратыта диэн, састаабыгар кальций, марганец уонна фтор бааллар. Оттон көстүбүт кристалл састааба билимҥэ биллэр минераллартан саамай уустуктарын бөлөҕөр киирэр.

Классическай ашкрофтин (булуллубут саҥа таас чугас аймаҕа) — силикаттар кылаастарыгар киирэр, тэтэркэй өҥнөөх, дьэҥкир, тостумтуо уонна олус сэдэх минерал буолар. Саамай улахан саппааһа Гренландияҕа баар. Ону тэҥэ Канадаҕа уонна Италияҕа сэдэхтик көстөр.