Бүгүн магнитнай буурҕа күүтүллэр дуо?

Баскыһыанньаҕа, ыам ыйын 24 күнүгэр, Сиргэ геомагнитнай турук үксүгэр чуумпу буолара күүтүллэр. Күн көхтөөх буолуута орто кээмэйдээх, ол эрээри магнитосфераҕа кылгас кэмнээх хамсааһыннар тахсар кутталлара баар.

ИКИ уонна ИСЗФ Күн көхтөөх буолуутун үөрэтэр лабораторияларын дааннайынан, Күн хамсааһынын индексэ 5,7 тэҥнэһэр. Ааспыт сууккаҕа Күҥҥэ C кылаастаах сэттэ эстии буолара бэлиэтэммит, онтон саамай күүстээхтэрэ — C3.66. М- уонна Х-кылаастаах күүстээх эстиилэр суохтарын үрдүнэн, Күн көхтөөх өттө Сир геомагнитнай туругар дьайарын тохтоппот.

Исписэлиистэр өтө көрүүлэринэн, ыам ыйын 24 күнүгэр күүстээх магнитнай буурҕалар күүтүллүбэттэр. Буолуон сөптөөх бырыһыана маннык:

• 78% — чуумпу магнитосфера;
• 15% — долгуйуулаах (күүрүүлээх) турук;
• 7% — магнитнай буурҕа түһэр куттала.

Ap индекс кээмэйэ 5 кэриҥэ буолуоҕа, мөлтөх геомагнитнай көхтөөх буолууга тэҥнэһэр. Магнитнай хонууга улахан хамсааһыннар күүтүллүбэттэр.

Ыам ыйын бүтүөр диэри геомагнитнай турук улаханнык уларыйбата сабаҕаланар, ол эрээри сорох күннэргэ маннык хамсааһыннар буолуохтарын сөп:

• Ыам ыйын 24–26 күннэрэ — үксүгэр чуумпу магнитосфера;
• Ыам ыйын 27 күнэ — геомагнитнай көхтөөх буолуу кылгас кэмҥэ күүһүрүүтэ күүтүллэр;
• Ыам ыйын бүтүүтэ уонна бэс ыйын саҕаланыыта — туруктаах геомагнитнай фон;
• Бэс ыйын 11–12 күннэрэ — магнитнай буурҕалар саҥа долгуннара түһэрэ сабаҕаланар;
• Бэс ыйын 13 күнэ — магнитнай буурҕа хамсааһыннара буолуохтарын сөп.

Уһун кэмнээх өрө күүрүүлэр Күҥҥэ саҥа эстиилэртэн уонна плазма быраҕыыларыттан тутулуктанан уларыйыахтарын сөп диэн исписэлиистэр бэлиэтииллэр.